Üç anlayış: gross, net, supergross
- Gross maaş əmək müqaviləsində yazılan aylıq məbləğdir, heç nə tutulmamışdır.
- Net maaş bütün tutulmalardan sonra bank hesabına və ya əlinizə çatan məbləğdir.
- Supergross işəgötürənin tam xərcidir: gross maaş üstəgəl onun öz hesabına ödədiyi sığorta haqları. İşəgötürənin xərci ayrıca səhifədə izah olunur.
Maaş danışarkən məbləğin gross, yoxsa net olduğunu dəqiqləşdirmək lazımdır: eyni rəqəm iki halda müxtəlif pul deməkdir.
Gross-dan net-ə dörd tutulma
Özəl qeyri-neft sektorunda əsas iş yerində işçinin maaşından dörd tutulma çıxılır:
- Gəlir vergisi. 2026 qaydaları ilə 2 500 ₼-dək 3%, bu həddən yuxarı hissədən 10%. Maaş 2 500 ₼-dək olanda ilk 200 ₼ vergidən azaddır.
- Sosial sığorta haqqı (DSMF): ilk 200 ₼ üçün 3%, sonrakı hissədən 10% (cəmi 6 ₼ + 200 ₼-dan yuxarı hissənin 10%-i, 8 000 ₼-dək).
- İcbari tibbi sığorta haqqı: 2 500 ₼-dək hissədən 2%, yuxarı hissədən 0,5%.
- İşsizlikdən sığorta haqqı: maaşın 0,5%-i.
Vergi gross maaşdan, vergisiz hissə çıxılandan sonra hesablanır; sığorta haqları vergidən əvvəl çıxılmır. Dörd tutulmanın hər birinin hesabı maaşdan tutulmalar səhifəsindədir. Dövlət və neft sektorunda dərəcələr fərqlidir.
İşçinin maaşından aylıq, ₼
İşəgötürənin xərci aylıq, ₼
Maaş artdıqca əlinizə çatan pay azalır
Gross maaşın əlinizə çatan hissəsi sabit deyil. Gəlir vergisi pillələrlə artır, ona görə hər əlavə manatın daha böyük hissəsi vergiyə gedir:
- 400 ₼ maaşda net gross-un 89,5%-ni təşkil edir.
- 1 000 ₼ maaşda 86,5%.
- 2 500 ₼ maaşda 85,3%.
- 5 000 ₼ maaşda 82%.
- 10 000 ₼ maaşda 79,7%.
Əlinizə çatan məbləğ illər üzrə də dəyişir, çünki özəl sektorda gəlir vergisi dərəcəsi 2026–2028 illərində pillə-pillə qalxır:
| Gross maaş | 2026 | 2027 · Proqnoz | 2028 · Proqnoz |
|---|---|---|---|
| 500,00 ₼ | 442,50 ₼ | 436,50 ₼ | 430,50 ₼ |
| 1 000,00 ₼ | 865,00 ₼ | 849,00 ₼ | 833,00 ₼ |
| 2 000,00 ₼ | 1 710,00 ₼ | 1 674,00 ₼ | 1 638,00 ₼ |
| 5 000,00 ₼ | 4 101,50 ₼ | 4 051,50 ₼ | 4 001,50 ₼ |
2027, 2028 üçün sığorta haqları və vergisiz hissə bugünkü qanunla hesablanıb; bu illər üçün qanunda ayrıca yalnız özəl sektorun gəlir vergisi şkalası yazılıb.
Net-dən gross-a
Əlinizə 1 000 ₼ çatmalıdırsa, gross maaş 1 159,76 ₼ olmalıdır. Kalkulyator elə gross tapır ki, bütün tutulmalardan sonra tam yazdığınız məbləğ qalsın.
Net məbləğin yaxınlığında 2 500 ₼ həddi varsa, ona iki gross uyğun gələ bilər. Bunun səbəbi 2 500 ₼ həddi səhifəsində izah olunur. Hesablamaq üçün net-dən gross-a kalkulyatordan istifadə edin.
Sektordan asılılıq
Dövlət və neft sektorunda gəlir vergisi 14%-dən başlayır və 2 500 ₼ aşanda 25%-ə qalxır, sosial sığorta isə düz 3%-dir. Eyni 1 000 ₼ gross maaşdan burada 833,00 ₼ çatır, özəl sektorda isə 865,00 ₼.
Suallar və cavablar
Gross maaş nə deməkdir?
Müqavilədə yazılan, heç bir tutulma çıxılmamış aylıq məbləğ. 1 000 ₼ gross maaşdan 2026 qaydaları ilə özəl sektorda 135,00 ₼ tutulur.
Gross və net maaş arasında fərq nədir?
Net gross-dan gəlir vergisi, sosial, tibbi və işsizlikdən sığorta haqları çıxılandan sonra qalandır. 1 000 ₼ gross maaşda net 865,00 ₼ olur.
Net maaşdan gross maaşı necə tapmaq olar?
Əlinizə 1 000 ₼ çatmalıdırsa, gross 1 159,76 ₼ olmalıdır. Hesab net-dən gross-a kalkulyatorda aparılır.